Oświecenie – powtórka do matury. Najważniejsze lektury, motywy i pojęcia

Oświecenie na maturze 2027 to mniej lektur, niż pamiętają starsze roczniki, ale nie mniej pracy. Obowiązkowe są tylko trzy pozycje Ignacego Krasickiego: satyra, „Hymn do miłości ojczyzny” i bajki ze szkoły podstawowej. Za to pojęcia epoki – racjonalizm, deizm, sentymentalizm, umowa społeczna – wracają jako konteksty niemal w każdym wypracowaniu. Stan na listopad 2026 r.: lista lektur według podstawy programowej z 2024 r., zadania jawne według komunikatu CKE na lata 2026–2028.

W skrócie

• Oświecenie w Polsce trwa umownie od 1740 do 1822 r. W Europie zaczyna się pod koniec XVII w., a jego symbolicznym końcem jest rewolucja francuska.
• Lektury obowiązkowe to: wybrana satyra Krasickiego i „Hymn do miłości ojczyzny”. Do tego bajki Krasickiego znane ze szkoły podstawowej.
• Poziom rozszerzony nie dodaje żadnej lektury z oświecenia. „Kandyd”, „Monachomachia” czy „Powrót posła” to lektury uzupełniające, a nie obowiązkowe.
• Na maturze ustnej jest jedno zadanie jawne z oświecenia – nr 18, o wadach ludzkich w satyrze Krasickiego.
• Kluczowe pojęcia to racjonalizm, empiryzm, deizm i klasycyzm. Do tego sentymentalizm i rokoko jako dwa pozostałe nurty epoki.
• Najważniejsze motywy: ojczyzna, satyra na wady, rozum kontra uczucie, wychowanie i krytyka cudzoziemszczyzny.

Oświecenie – co to za epoka?

Nazwa epoki mówi wszystko: chodzi o „oświecenie” umysłu światłem rozumu. Ludzie XVIII wieku wierzyli, że wiedza, nauka i wychowanie mogą naprawić człowieka i państwo. Wcześniejsze epoki szukały prawdy w objawieniu, tradycji albo autorytecie, a oświecenie kazało najpierw wszystko sprawdzić rozumem i doświadczeniem. Najlepiej oddaje to hasło, które Immanuel Kant przypomniał w 1784 r. w tekście „Odpowiedź na pytanie: czym jest oświecenie?”: sapere aude, czyli „miej odwagę posługiwać się własnym rozumem”. To zdanie warto znać na pamięć, bo przydaje się jako kontekst filozoficzny w wielu tematach. Ramy czasowe zapamiętaj w dwóch wersjach:

• Europa: preludium to przełom lat 80. i 90. XVII w. (myśl Johna Locke’a), symboliczny koniec to rewolucja francuska (1789–1799).
• Polska: początek umownie w 1740 r., gdy Stanisław Konarski zakłada Collegium Nobilium; za datę bardzo ważną uchodzi też 1764 r. – początek panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego. Koniec to umownie 1822 r., czyli debiut Mickiewicza, choć część historyków kończy epokę na III rozbiorze w 1795 r.

Oświecenie przychodzi po baroku i świadomie z nim zrywa. Barok mówił o niepokoju, marności i niepewności ludzkiego poznania, a oświecenie odpowiada: świat da się zrozumieć i uporządkować. Jeśli chcesz zobaczyć ten kontrast od drugiej strony, zajrzyj do naszej powtórki z baroku.

Tło historyczne – co działo się w Europie i w Polsce?

Europa: wiek filozofów

XVIII wiek to czas, w którym filozofia wychodzi z uniwersytetów do salonów, gazet i teatrów. Kilka nazwisk i dat wystarczy, żeby swobodnie budować kontekst:

• John Locke – „Rozważania dotyczące rozumu ludzkiego” (1690): umysł rodzi się jako czysta tablica (tabula rasa), a wiedzę zdobywamy z doświadczenia.
• Monteskiusz – „O duchu praw” (1748): podział władzy na ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą.
• Jean-Jacques Rousseau – „Umowa społeczna” (1762): władza pochodzi od ludzi, którzy umawiają się, by żyć razem.
• „Encyklopedia” Diderota i d’Alemberta – wydawana od 1751 r. próba zebrania całej wiedzy ludzkości w jednym dziele.

Epoka kończy się rewolucją francuską, która pokazała obie twarze oświeceniowych idei: hasła wolności, równości i braterstwa, ale też terror.

Polska: reformy i upadek państwa

Polskie oświecenie ma dramatyczny przebieg. Z jednej strony to czas wielkich reform, z drugiej – czas, w którym Rzeczpospolita znika z mapy. Najważniejsze daty:

• 1764–1795 – panowanie Stanisława Augusta Poniatowskiego, mecenasa kultury i reform,
• 1765 – powstaje Szkoła Rycerska, zaczyna wychodzić „Monitor” (do 1785 r.), a 19 listopada odbywa się pierwsze przedstawienie teatru publicznego, od którego Teatr Narodowy liczy swoją historię,
• 1770–1777 – czasopismo „Zabawy Przyjemne i Pożyteczne”, w którym w 1774 r. ukazał się „Hymn do miłości ojczyzny”,
• 1772 – I rozbiór Polski,
• 1773 – powołanie Komisji Edukacji Narodowej,
• 1788–1792 – Sejm Czteroletni (od 6 października 1788 r.),
• 3 maja 1791 – uchwalenie Konstytucji 3 maja, czyli Ustawy Rządowej,
• 1793 i 1795 – II i III rozbiór; po trzecim Rzeczpospolita przestaje istnieć.

Ta historia tłumaczy, dlaczego polska literatura oświecenia jest tak bardzo zaangażowana. Pisarze nie tworzyli dla rozrywki, tylko po to, żeby wychować obywatela i ratować państwo. Dlatego tyle tu satyry, publicystyki i komedii politycznej.

Jakie lektury z oświecenia trzeba znać na maturze?

Tu jest największa różnica między tym, co znajdziesz w starszych opracowaniach, a tym, co naprawdę obowiązuje. Lista lektur na maturę 2027 wynika z rozporządzenia Ministra Edukacji z 28 czerwca 2024 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego (Dz.U. 2024 poz. 1019). Ta zmiana mocno odchudziła oświecenie.

Poziom podstawowy

Lektury obowiązkowe z oświecenia są dwie:

• Ignacy Krasicki, wybrana satyra – tak brzmi zapis w podstawie, bez wskazania tytułu. W praktyce najczęściej omawiana jest „Żona modna”, ale możesz oprzeć się na innej satyrze, np. „Pijaństwie”.
• Ignacy Krasicki, „Hymn do miłości ojczyzny” – krótki wiersz, który trzeba znać dobrze, bo na teście może pojawić się jego fragment.

Do tego dochodzą bajki Krasickiego. Formalnie poznajesz je w szkole podstawowej, ale podstawa dla liceum i technikum wymaga, żebyś umiał się do nich odwoływać. Bajki mogą więc pojawić się na teście historycznoliterackim jako fragment do analizy. Wcześniej, w podstawie z 2018 r., liczba mnoga brzmiała „wybrane satyry”, a na liście obowiązkowej był też Franciszek Karpiński (sielanka i liryka religijna). Teraz Karpińskiego na tej liście nie ma. Jest jednak okres przejściowy: według informatora CKE w wypracowaniu do matury 2028 włącznie możesz przywoływać również lektury obowiązkowe z podstawy z 2018 r. Od 2029 r. liczą się już tylko te z podstawy z 2024 r. Pełne zestawienie dla wszystkich epok znajdziesz w artykule pełna lista lektur obowiązkowych. Oświecenie i pozostałe epoki omówione krok po kroku, z zadaniami w formule matury, znajdziesz w kursie wideo z języka polskiego na poziomie podstawowym.

Poziom rozszerzony

Podstawa programowa nie dodaje na rozszerzeniu żadnej lektury obowiązkowej z oświecenia. To ważne, bo wiele stron nadal podaje „Monachomachię” czy „Kandyda” jako lektury dla rozszerzenia. Na poziomie rozszerzonym oświecenie przyda Ci się przede wszystkim jako źródło kontekstów filozoficznych i literackich.

Lektury uzupełniające – warto, ale nie trzeba

Podstawa wymienia też „przykładowe lektury uzupełniające”. Nie musisz ich znać, ale dobrze sprawdzają się jako dodatkowy kontekst w wypracowaniu:

• Wolter, „Kandyd, czyli optymizm” (fragmenty) – powiastka filozoficzna, która ośmiesza naiwny optymizm.
• Ignacy Krasicki, „Monachomachia” (fragmenty) – poemat heroikomiczny o wojnie mnichów.
• Jędrzej Kitowicz, „Opis obyczajów za czasów panowania Augusta III” (fragmenty) – obraz sarmackiej obyczajowości.
• Julian Ursyn Niemcewicz, „Powrót posła” – komedia polityczna z czasów Sejmu Czteroletniego.
• Stanisław Staszic, „Przestrogi dla Polski” (fragmenty) – publicystyka o naprawie państwa.
• Johann Wolfgang Goethe, „Cierpienia młodego Wertera” (fragmenty) – powieść sentymentalna, zapowiedź romantyzmu.

Utwór	Status na maturze 2027	Gdzie może się przydać
Krasicki, wybrana satyra	obowiązkowa (PP i PR)	test, wypracowanie, zadanie jawne nr 18
Krasicki, „Hymn do miłości ojczyzny”	obowiązkowa (PP i PR)	test (fragment), wypracowanie
Krasicki, bajki	wymaganie ze szkoły podstawowej	test (fragment), kontekst
„Kandyd”, „Monachomachia”, „Powrót posła” i inne	lektury uzupełniające	kontekst w wypracowaniu i na ustnej
Karpiński, sielanki i liryka religijna	obowiązkowe w podstawie z 2018 r.	wypracowanie do 2028 r. włącznie

Najważniejsze pojęcia oświecenia

Tych pojęć nie wystarczy znać z nazwy. Na maturze musisz umieć je wyjaśnić jednym zdaniem i pokazać na przykładzie.

Racjonalizm

Przekonanie, że rozum jest głównym źródłem poznania i miarą wszystkiego. Przykład: Krasicki w bajkach i satyrach ocenia ludzkie zachowania z pozycji zdrowego rozsądku – głupota i nierozsądek są śmieszne, a nie tragiczne.

Empiryzm

Pogląd, że wiedzę zdobywamy przez doświadczenie zmysłowe. Klasyczny przykład to Locke i jego tabula rasa: człowiek nie rodzi się z gotowymi ideami, tylko zapisuje je w umyśle przez całe życie. Z tego wynika wiara oświecenia w wychowanie.

Deizm

Bóg stworzył świat i nadał mu prawa, ale potem przestał w niego ingerować. Świat działa jak mechanizm zegara, a zegarmistrz nie poprawia go co chwilę. Najbardziej znanym deistą był Wolter.

Encyklopedyści

Autorzy „Encyklopedii” Diderota i d’Alemberta, wśród nich Wolter i Rousseau. Ich dzieło miało uporządkować wiedzę i uwolnić ją spod kontroli autorytetów. To symbol epoki, która wierzyła, że wiedza czyni ludzi lepszymi.

Klasycyzm

Główny nurt literacki epoki. Wzoruje się na antyku, ceni ład, jasność, umiar i zasadę bawiąc uczyć. Gatunki typowe dla klasycyzmu to satyra, bajka, poemat heroikomiczny i oda. Krasicki to wzorcowy polski klasycysta.

Sentymentalizm

Nurt (mniej więcej 1770–1820), który stawia uczucie i wrażliwość ponad chłodnym rozumem. Patronem jest Rousseau z hasłem powrotu do natury. W Polsce reprezentuje go Franciszek Karpiński, a w Europie – „Cierpienia młodego Wertera” Goethego. Sentymentalizm to most do romantyzmu.

Rokoko

Styl lekki, dekoracyjny i zmysłowy, nazwany od ornamentu przypominającego muszlę (rocaille). W sztuce to pastelowe sceny miłosne i dworskie zabawy, w literaturze – drobne, żartobliwe utwory. Rokoko to trzeci obok klasycyzmu i sentymentalizmu nurt epoki.

Umowa społeczna

Teoria, według której państwo powstaje z umowy między ludźmi, a władza pochodzi od obywateli. Spopularyzował ją Rousseau. To kontekst dla Konstytucji 3 maja i dla każdego tematu o relacji jednostki i państwa.

Krasicki na maturze – co trzeba umieć?

Skoro cała obowiązkowa część oświecenia to Krasicki, warto znać go naprawdę dobrze. Nazywano go „księciem poetów polskich”. Był biskupem warmińskim, bywalcem obiadów czwartkowych u króla i jednym z autorów „Monitora”.

Satyry – śmiech jako narzędzie naprawy

Satyra ośmiesza wady, żeby je poprawić. Krasicki nie krzyczy i nie moralizuje wprost. Używa ironii, dialogu i scenek obyczajowych, które czytelnik rozpoznaje z własnego otoczenia. „Żona modna” to najczęściej wybierana satyra. Pan Piotr opowiada przyjacielowi, jak ożenił się dla posagu, a żona – zapatrzona w modę – przerobiła jego dwór na wzór paryski i zrujnowała go finansowo. Krasicki ośmiesza tu kilka rzeczy naraz:

• małżeństwo z wyrachowania,
• bezmyślne naśladowanie mody i cudzoziemszczyznę,
• próżność i życie na pokaz,
• słabość szlachcica, który daje się prowadzić i nie umie powiedzieć „nie”.

Zwróć uwagę na formę: dialog sprawia, że autor nie ocenia bohaterów wprost. Ocenę zostawia czytelnikowi, a śmiech wynika z kontrastu między tym, co Piotr mówi, a tym, co widzimy. „Pijaństwo” to dobra alternatywa. Rozmowa dwóch szlachciców pokazuje, jak łatwo przechodzi się od deklaracji „nigdy więcej” do kolejnej butelki. Wada jest tu społeczna, a nie tylko osobista – pijaństwo było jednym z symboli upadku obyczajów szlacheckich. „Do króla” to satyra najbardziej przewrotna. Na pozór wylicza zarzuty szlachty wobec Stanisława Augusta – że jest za młody, za mądry, że jest Polakiem, a nie cudzoziemcem. W rzeczywistości ośmiesza tych, którzy te zarzuty stawiają. To idealny przykład ironii, czyli mówienia jednego, a myślenia czegoś odwrotnego.

Bajki – krótka lekcja o świecie

Bajka to krótki utwór z morałem, w którym zwierzęta lub przedmioty zastępują ludzi. Krasicki pisał bajki zwięzłe, często kilkuwersowe, i w przeciwieństwie do wielu poprzedników nie zawsze nagradzał dobro. W jego bajkach silniejszy często wygrywa, a morał bywa gorzki. Na teście możesz trafić na znany fragment, więc przypomnij sobie choćby „Jagnię i wilcy” (siła wygrywa z racją), „Szczura i kota” (pycha przed upadkiem) czy „Ptaszki w klatce” (wolność ważniejsza niż wygoda). Przy każdej bajce zadaj sobie trzy pytania: kto jest kim, jaka wada lub mechanizm społeczny jest pokazany i czy morał jest podany wprost.

„Hymn do miłości ojczyzny” – patriotyzm jako wartość najwyższa

Wiersz opublikowany w 1774 r. w „Zabawach Przyjemnych i Pożytecznych”, dwa lata po I rozbiorze. Zaczyna się od słynnej apostrofy: „Święta miłości kochanej ojczyzny, / Czują cię tylko umysły poczciwe!”. Najważniejsze elementy do zapamiętania:

• gatunek: hymn, czyli uroczysta pieśń pochwalna – tu skierowana nie do Boga, ale do miłości ojczyzny,
• przesłanie: dla ojczyzny warto znosić rany, kajdany i niewygody, a nawet śmierć,
• środki: apostrofa, paradoksy i antytezy (np. gorzkie rzeczy stają się słodkie), styl wysoki,
• funkcja: patriotyzm jako obowiązek „umysłów poczciwych”, czyli ludzi uczciwych i rozumnych – to bardzo oświeceniowe połączenie uczucia z moralnością.

Oświecenie na maturze ustnej 2027

Z listy zadań jawnych CKE na lata 2026–2028 tylko jedno dotyczy oświecenia. Brzmi ono dokładnie tak: „18. Wady ludzkie w krzywym zwierciadle satyry. Omów zagadnienie na podstawie znanej Ci satyry Ignacego Krasickiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.” Źródło: komunikat CKE o zadaniach jawnych na 2026, 2027 i 2028 r. Zadania do „Hymnu do miłości ojczyzny” na tej liście nie ma. Jak zbudować odpowiedź:

1. Teza: satyra pokazuje wady w przerysowaniu, żeby czytelnik je rozpoznał i zaczął się ich wstydzić.
2. Wybór satyry: „Żona modna” daje najwięcej materiału – posag, moda, cudzoziemszczyzna, próżność.
3. Analiza: pokaż konkretne wady i środki, które je ośmieszają: dialog, ironię, kontrast, wyliczenia.
4. Kontekst: historyczny (reformy Stanisława Augusta i „Monitor” walczący z sarmacką obyczajowością), filozoficzny (racjonalizm i zasada bawiąc uczyć) albo literacki („Skąpiec” Moliera – inna komedia o wadzie, która niszczy rodzinę).
5. Wniosek: „krzywe zwierciadło” zniekształca, ale właśnie dzięki temu widać prawdę o człowieku.

Pamiętaj, że oprócz zadania jawnego dostajesz też zadanie niejawne, a oświecenie może się pojawić także tam, np. przy tekście o wychowaniu czy o roli rozumu. Całą listę omawiamy w przewodniku pytania jawne na maturze 2027.

Oświecenie na poziomie rozszerzonym

Skoro rozszerzenie nie dodaje lektur, łatwo uznać, że oświecenie można tam pominąć. To błąd. Na poziomie rozszerzonym oświecenie pracuje głównie jako zaplecze myślowe:

• w zadaniach do tekstów teoretycznoliterackich i krytycznych możesz trafić na pojęcia takie jak klasycyzm, dydaktyzm czy powiastka filozoficzna,
• w interpretacji wiersza czy prozy pomoże Ci znajomość sporu rozumu z uczuciem,
• w wypowiedzi argumentacyjnej oświecenie daje mocne konteksty: Kant o odwadze myślenia, Rousseau o naturze człowieka, Wolter o naiwnym optymizmie.

Jak użyć oświecenia w wypracowaniu?

Weź temat w rodzaju „Czy rozum wystarczy, by dobrze żyć?”. Oświecenie daje Ci tu gotową oś sporu. Po jednej stronie stoją racjonaliści i Kant z hasłem sapere aude, po drugiej – Rousseau i sentymentaliści, dla których bez uczucia rozum staje się chłodny i bezduszny. „Kandyd” Woltera pokazuje z kolei, że nawet rozumowanie może prowadzić na manowce, jeśli zamienia się w ślepą wiarę w gotową teorię. Takie zestawienie od razu pokazuje egzaminatorowi, że rozumiesz epokę, a nie tylko pamiętasz nazwiska. Pamiętaj tylko, żeby kontekst był funkcjonalny: jedno, dwa zdania, które coś wnoszą do argumentu, są lepsze niż długi wykład o epoce. Jeśli nie wiesz jeszcze, jak wygląda arkusz, przeczytaj, jak wygląda matura rozszerzona z polskiego. Sposób budowania argumentów krok po kroku pokazujemy w tekście o tym, jak napisać wypowiedź argumentacyjną. Jeśli zdajesz rozszerzenie, interpretację tekstów i wypowiedź argumentacyjną przećwiczysz w kursie wideo z polskiego rozszerzonego.

Najważniejsze motywy oświecenia na maturę

Motywy to najprostszy sposób, żeby połączyć oświecenie z tematem wypracowania. Pięć z nich pojawia się najczęściej:

• Ojczyzna i obowiązek obywatela – „Hymn do miłości ojczyzny”, a w tle Konstytucja 3 maja i „Powrót posła”.
• Wady ludzkie i ich krytyka – satyry i bajki Krasickiego: pijaństwo, próżność, chciwość, głupota.
• Rozum kontra uczucie – klasycyzm i racjonalizm z jednej strony, sentymentalizm i Rousseau z drugiej.
• Wychowanie – KEN, Szkoła Rycerska, wiara w to, że człowieka można ukształtować przez edukację.
• Cudzoziemszczyzna i ślepe naśladownictwo – „Żona modna”, a także modni bohaterowie „Powrotu posła”.

Jak te motywy wypadają na tle całego kanonu, sprawdzisz w zestawieniu najczęstsze motywy na maturze z polskiego.

Oświecenie jako kontekst do innych epok

Oświecenie najlepiej rozumie się w porównaniu. Trzy połączenia warto mieć przygotowane:

• oświecenie ↔ barok – kontrast. Barok widzi świat jako niepewny i przemijający, oświecenie jako uporządkowany i poznawalny. Barokowa sarmacka obyczajowość staje się celem oświeceniowej satyry.
• oświecenie ↔ romantyzm – polemika. W „Romantyczności” Mickiewicza (1822) Mędrzec ze szkiełkiem i okiem to karykatura oświeceniowego racjonalisty, a odpowiedzią jest hasło „Miej serce i patrzaj w serce”. Sentymentalizm był pomostem między tymi epokami. Więcej o tym w naszej powtórce z romantyzmu.
• oświecenie ↔ pozytywizm – kontynuacja. Pozytywiści wracają do kultu rozumu, nauki i pracy dla społeczeństwa. Praca u podstaw to w dużej mierze oświeceniowa idea edukacji ludu w nowym wydaniu.

Najczęstsze błędy przy powtórce oświecenia

• „Muszę znać wszystkie satyry Krasickiego.” Nie. Podstawa wymaga jednej wybranej satyry. Lepiej znać dobrze jedną niż słabo cztery.
• „»Monachomachia« i »Powrót posła« to lektury obowiązkowe.” Nie według podstawy z 2024 r. To lektury uzupełniające – przydadzą się jako kontekst, ale nie musisz ich znać.
• „Bajki to materiał ze szkoły podstawowej, więc nie pojawią się na maturze.” Błąd. Podstawa dla szkół średnich wymaga odwoływania się do bajek Krasickiego, a fragment bajki może pojawić się na teście.
• „Oświecenie to tylko rozum.” Za prosto. Obok klasycyzmu działa sentymentalizm, który stawia na uczucie, oraz rokoko.
• „Deizm to ateizm.” Nie. Deista wierzy w Boga stwórcę, tylko nie wierzy, że Bóg ingeruje w świat.

Oświecenie w 10 minut – checklista przed maturą

Odpowiedz bez zaglądania w notatki. Każde „nie wiem” wskazuje sekcję, do której warto wrócić.

1. Jakie są umowne daty oświecenia w Polsce i w Europie?
2. Co oznacza hasło sapere aude i kto je przypomniał?
3. Jakie lektury z oświecenia są obowiązkowe na maturze 2027?
4. Czy poziom rozszerzony dodaje jakąś lekturę z oświecenia?
5. Czym różni się racjonalizm od empiryzmu?
6. Co to jest deizm i czym różni się od ateizmu?
7. Jakie trzy nurty działają w literaturze oświecenia?
8. Jakie wady ośmiesza „Żona modna” i jakimi środkami?
9. Na czym polega ironia w satyrze „Do króla”?
10. Czym bajki Krasickiego różnią się od bajek z prostym, pocieszającym morałem?
11. Kiedy i gdzie ukazał się „Hymn do miłości ojczyzny” i dlaczego ta data jest ważna?
12. Jak brzmi zadanie jawne nr 18 i jaki kontekst do niego wybierzesz?
13. Jak oświecenie łączy się z „Romantycznością” Mickiewicza?
14. Do kiedy możesz przywoływać w wypracowaniu lektury z podstawy z 2018 r.?

Pojęcie	W jednym zdaniu	Przykład
Racjonalizm	rozum jako główne źródło poznania	satyry i bajki Krasickiego
Empiryzm	wiedza pochodzi z doświadczenia	Locke, tabula rasa
Deizm	Bóg stworzył świat, ale w niego nie ingeruje	Wolter
Klasycyzm	ład, umiar, wzór antyczny, bawiąc uczyć	Krasicki
Sentymentalizm	uczucie i natura ponad rozumem	Rousseau, Karpiński, „Werter”
Rokoko	styl lekki, dekoracyjny, zmysłowy	ornament rocaille
Umowa społeczna	władza pochodzi od obywateli	Rousseau, Konstytucja 3 maja
Satyra	ośmiesza wady, żeby je naprawić	„Żona modna”

Powtórz pozostałe epoki

Oświecenie to jedna z siedmiu epok, które warto mieć poukładane przed maturą. Wybierz następną:

• Antyk – powtórka do matury
• Średniowiecze – powtórka do matury
• Renesans – powtórka do matury
• Barok – powtórka do matury
• Romantyzm – powtórka do matury
• Pozytywizm – powtórka do matury

Chcesz powtórzyć wszystkie epoki bez szukania materiałów?

W kursach wideo Maturalnych powtarzasz lektury i epoki, ćwiczysz wypowiedź argumentacyjną i sprawdzasz się w zadaniach oraz quizach. Uczysz się we własnym tempie i wracasz do lekcji, kiedy potrzebujesz. Wybierz poziom, który zdajesz: kurs wideo z polskiego – poziom podstawowy albo kurs wideo z polskiego – poziom rozszerzony.