W skrócie:
- Laureat lub finalista olimpiady przedmiotowej ujętej w wykazie ministra może zostać zwolniony z egzaminu maturalnego z przypisanego przedmiotu i otrzymać 100% oraz 100. centyl z tego egzaminu.
- Olimpiada nie zwalnia z całej matury. Pozostałe obowiązkowe egzaminy nadal trzeba zdać.
- Na wielu uczelniach laureaci i finaliści olimpiad mają szczególne uprawnienia rekrutacyjne, ale zakres przywileju zależy od uchwały konkretnej uczelni i kierunku.
- Najwcześniejsze etapy olimpiad w roku 2026/2027 zaczynają się już we wrześniu i październiku. Nie warto czekać z przygotowaniami do zimy.
- Olimpiada Biologiczna i Chemiczna mogą być szczególnie interesujące dla kandydatów na medycynę, Olimpiada Historyczna i Olimpiada Wiedzy o Polsce i Świecie Współczesnym – dla planujących prawo, a Olimpiada Matematyczna i Informatyczna – dla kandydatów na kierunki ścisłe.
- Kurs maturalny może być dobrym fundamentem przygotowań olimpijskich: porządkuje podstawę programową, utrwala teorię i daje bazę do pracy z zadaniami. Olimpiada wymaga jednak także wyjścia poza zakres matury.
Co daje olimpiada przedmiotowa?
Olimpiada może przynieść korzyści na trzech poziomach: podczas matury, w rekrutacji na studia i w planowaniu nauki.
1. Zwolnienie z egzaminu maturalnego
Laureat lub finalista olimpiady przedmiotowej znajdującej się w odpowiednim wykazie ministra może być zwolniony z egzaminu maturalnego z przedmiotu przypisanego do olimpiady. Wynik z tego egzaminu jest wtedy ustalany jako 100%, a wynik centylowy jako 100. centyl. Podstawą jest art. 44zzh ustawy o systemie oświaty. Aktualne wykazy i komunikaty MEN znajdziesz na stronie Ministerstwa Edukacji dotyczącej olimpiad w roku szkolnym 2026/2027. To ważne, ale nie oznacza „zdanej matury bez pisania”. Zwolnienie dotyczy przypisanego przedmiotu. Obowiązkowe egzaminy z języka polskiego, matematyki, języka obcego i części ustnej nadal obowiązują zgodnie z zasadami dla danego rocznika.2. Przywileje w rekrutacji na studia
Uczelnia może przyznać laureatowi lub finaliście:- maksymalny wynik z przedmiotu albo grupy przedmiotów,
- przyjęcie poza zwykłym postępowaniem kwalifikacyjnym,
- zwolnienie z opłaty rekrutacyjnej,
- pierwszeństwo w przypadku określonej liczby punktów.
3. Przewaga bez uzależniania się od jednego wyniku
Olimpiada nie jest skrótem dla osoby, która nie lubi danego przedmiotu. Jest natomiast alternatywną drogą dla ucznia, który chce wejść w materiał głębiej i wcześniej niż wymaga tego matura. Przygotowania mogą pomóc Ci:- lepiej zrozumieć teorię,
- szybciej rozwiązywać zadania maturalne,
- oswoić się z pracą pod presją czasu,
- sprawdzić, czy wybrany kierunek naprawdę Cię interesuje,
- zbudować plan nauki na kilka semestrów.
Laureat a finalista – jaka jest różnica?
Finalista to uczestnik finałowego etapu olimpiady, który uzyskał status finalisty zgodnie z regulaminem konkursu. Laureat znajduje się w grupie najlepszych uczestników finału i otrzymuje tytuł laureata.
W kontekście matury uprawnienia laureata i finalisty olimpiady przedmiotowej mogą być podobne – oba tytuły mogą dawać zwolnienie z egzaminu i 100% z przypisanego przedmiotu, jeśli dana olimpiada znajduje się w wykazie uprawniającym do takiego zwolnienia.
W rekrutacji na studia uczelnia może jednak różnicować te tytuły. Czasem laureat otrzymuje maksymalny wynik kwalifikacji, a finalista maksymalny wynik tylko z określonej grupy przedmiotów. Status i zakres przywilejów sprawdzaj w dokumentach rekrutacyjnych, nie tylko w regulaminie samej olimpiady.
Czy tytuł zdobyty w drugiej klasie zachowuje ważność?
Na potrzeby matury osiągnięcie zdobyte przed egzaminem może mieć znaczenie, jeśli spełnia warunki określone w przepisach. Rekrutacja na studia to osobna kwestia: uczelnia może określić, w którym naborze i na jakich zasadach uznaje tytuł. Niektóre regulaminy wiążą uprawnienie z rokiem zdania matury, dlatego przed rekrutacją trzeba sprawdzić aktualną uchwałę, nawet jeśli tytuł zdobyłeś wcześniej.
Terminy olimpiad przedmiotowych 2026/2027
| Przedmiot | Olimpiada | I etap | II etap | III etap |
|---|---|---|---|---|
| Biznes i zarządzanie | Olimpiada Przedsiębiorczości – BiZ | 3.12.2026 | 4.03.2027 | 8.04.2027 |
| Biologia | Olimpiada Biologiczna | 10.10.2026 | 23.01.2027 | 16-18.04.2027 |
| Chemia | Olimpiada Chemiczna | 14.11.2026 | 15-16.01.2027 | 12-13.03.2027 |
| Filozofia | Olimpiada Filozoficzna | 15.11.2026 | 23.01/27.02.2027 | 10.04.2027 |
| Fizyka | Olimpiada Fizyczna | 9-13.11.2026 | 10-14.02.2027 | 10-11.04.2027 |
| Geografia | Olimpiada Geograficzna | do 15.11.2026 | 6-7.02.2027 | 15-18.04.2027 |
| Historia | Olimpiada Historyczna | do 8.11.2026 | 9-29.01.2027 | 3-14.04.2027 |
| Historia sztuki/muzyki | Olimpiada Artystyczna | 8.12.2026 | 9.02.2027 | 12-14.04.2027 |
| Informatyka | Olimpiada Informatyczna | 12-20.11.2026 | 9-11.02.2027 | 6-9.04.2027 |
| Język angielski | Olimpiada Języka Angielskiego | 19.10-23.11.2026 | 14.12.2026-12.03.2027 | 17-18.04.2027 |
| Język białoruski | Olimpiada Języka Białoruskiego | 1-4.12.2026 | 14.01.2027 | 17.03.2027 |
| Język hiszpański | Olimpiada Języka Hiszpańskiego | 9.10-7.12.2026 | 19-20.03.2027 | – |
| Język łaciński | Olimpiada Języka Łacińskiego i Kultury Antycznej | 17.11.2026 | 14-15.01.2027 | 11-12.03.2027 |
| Język niemiecki | Olimpiada Języka Niemieckiego | 6.11.2026 | 8.01.2027 | 2-4.04.2027 |
| Język polski | Olimpiada Literatury i Języka Polskiego | 23.10.2026 | 16.01-20.02.2027 | 13-17.04.2027 |
| Matematyka | Olimpiada Matematyczna | 15.10-6.11.2026 | 29-30.01.2027 | 16-20.03.2027 |
| Wiedza o społeczeństwie | Olimpiada Wiedzy o Polsce i Świecie Współczesnym | 27.11.2026 | 30.01.2027 | 3-4.04.2027 |
Pełnego terminarza szukaj w komunikacie MEN dotyczącym roku szkolnego 2026/2027. Jeśli organizator zmieni datę, aktualizacja na jego stronie ma pierwszeństwo przed zestawieniem w artykule.
Olimpiady bez automatycznych uprawnień maturalnych
Nie każda olimpiada daje 100% z matury. To nie znaczy, że jest bezwartościowa. Może być doceniona w rekrutacji przez wybrane uczelnie albo pokazać zainteresowanie dziedziną podczas starań o staż, program edukacyjny czy pierwsze doświadczenia.
W roku 2026/2027 warto znać między innymi:
- Olimpiadę Sztucznej Inteligencji – 1.12.2026-26.04.2027,
- Olimpiadę Wiedzy o Państwie i Prawie – 2.12.2026-21.04.2027,
- Olimpiadę Wiedzy o Unii Europejskiej – 22.10.2026-25.04.2027,
- Olimpiadę Lingwistyki Matematycznej – 28.09.2026-11.04.2027,
- Olimpiadę z Astronomii i Astrofizyki – 10.09.2026-14.03.2027.
W przypadku tych konkursów nie zakładaj automatycznego zwolnienia z matury. Sprawdź, czy wybrana uczelnia wymienia daną olimpiadę w swojej uchwale rekrutacyjnej.
Którą olimpiadę wybrać, jeśli planujesz konkretne studia?
Medycyna
Najbardziej naturalnym wyborem jest Olimpiada Biologiczna, a także Olimpiada Chemiczna. Tytuł związany z jednym z tych przedmiotów może dać bardzo konkretną korzyść maturalną, a przygotowania rozwijają wiedzę przydatną na kierunku lekarskim.
Prawo
Rozważ Olimpiadę Historyczną oraz Olimpiadę Wiedzy o Polsce i Świecie Współczesnym. Historia może być szczególnie użyteczna, jeśli uczelnia wysoko ją punktuje albo przyznaje olimpijczykom maksymalny wynik z przypisanej grupy.
Informatyka i politechnika
Dla kandydatów na kierunki informatyczne, matematyczne i techniczne naturalnymi wyborami są Olimpiada Matematyczna oraz Olimpiada Informatyczna. W tym przypadku warto zacząć pracę wcześniej, bo zadania olimpijskie wymagają innego sposobu myślenia niż typowy arkusz maturalny.
Filologie
Jeśli planujesz filologię albo studia językowe, możesz rozważyć olimpiadę z języka angielskiego, niemieckiego, hiszpańskiego, polskiego, białoruskiego lub łacińskiego. Sprawdź, czy tytuł jest przypisany do przedmiotu, który uczelnia bierze pod uwagę.
Kierunki ekonomiczne
Olimpiada Przedsiębiorczości – BiZ może zainteresować kandydatów na ekonomię, zarządzanie i finanse. To nowa olimpiada w przedstawionym terminarzu, więc przed udziałem zweryfikuj jej regulamin i zakres uprawnień w aktualnym komunikacie MEN.
Jak przygotowywać się do olimpiady i matury jednocześnie?
Zakres olimpiady jest zwykle szerszy i bardziej pogłębiony niż zakres matury. Mimo to przygotowania mogą się wzajemnie wzmacniać.
Dobry model pracy wygląda tak:- Najpierw uporządkuj podstawy maturalne. Bez nich trudno przejść do zadań olimpijskich.
- Potem rozszerzaj materiał. Czytaj literaturę wskazaną przez organizatora, rozwiązuj zadania z poprzednich lat i pracuj nad tematami spoza typowego arkusza.
- Zostaw czas na analizę błędów. W olimpiadzie liczy się nie tylko wynik, lecz także sposób rozumowania.
- Nie zaniedbuj pozostałych przedmiotów. Zwolnienie z jednego egzaminu nie zastępuje całej matury.
- Po każdym etapie aktualizuj plan. Jeśli nie przejdziesz dalej, wiedza nadal może zaprocentować na maturze.
Czy kurs maturalny pomaga w olimpiadzie?
Tak, może być dobrym punktem startu. Kurs przygotowujący do matury pomaga uporządkować teorię, przejść przez podstawowe typy zadań i zbudować regularność. To szczególnie przydatne, gdy przygotowujesz się samodzielnie albo masz luki w materiale. Nie traktuj jednak kursu maturalnego jako kompletnego przygotowania olimpijskiego. Po opanowaniu podstaw potrzebujesz materiałów organizatora, zadań z poprzednich edycji, literatury dodatkowej i ćwiczeń wymagających samodzielnego rozumowania. Na przykład:- kandydat do Olimpiady Historycznej może połączyć kurs wideo z historii z lekturą wskazaną przez organizatora i analizą źródeł,
- uczestnik Olimpiady Geograficznej może wykorzystać kurs wideo z geografii jako bazę, a następnie ćwiczyć mapy, dane statystyczne i zadania olimpijskie,
- osoba przygotowująca się do Olimpiady Matematycznej może uporządkować materiał z kursem matematyki rozszerzonej, a później przejść do zadań olimpijskich,
- przed Olimpiadą Języka Angielskiego przydatny może być kurs języka angielskiego rozszerzonego jako baza gramatyki, słownictwa i pracy z tekstem.
Od kiedy zacząć przygotowania?
Najlepiej rok przed planowanym startem, a jeśli celujesz w wymagającą olimpiadę – nawet wcześniej. Uczeń drugiej klasy może potraktować rok 2026/2027 jako pierwszą próbę i sprawdzenie formuły. Uczeń trzeciej klasy powinien pilnować, aby przygotowania olimpijskie nie zabrały czasu na obowiązkowe egzaminy.
Terminy, których nie wolno przegapić
- Wrzesień: sprawdź regulamin, wymagania i sposób zgłoszenia.
- Wrzesień-październik: przygotuj bazę merytoryczną i sprawdź termin pierwszego etapu.
- Jesień: większość pierwszych etapów wymaga już konkretnego poziomu wiedzy.
- Zima: przygotuj się do drugiego etapu, ale nie rezygnuj z regularnej pracy maturalnej.
- Wiosna: finaliści mogą korzystać z uprawnień zgodnie z zasadami olimpiady i rekrutacji.
Co zrobić po uzyskaniu tytułu?
Sam certyfikat nie zawsze wystarczy. Po uzyskaniu tytułu:
- zachowaj zaświadczenie lub dokument potwierdzający osiągnięcie,
- sprawdź, do którego przedmiotu maturalnego przypisano olimpiadę,
- dopilnuj formalności w szkole i podczas składania deklaracji maturalnej,
- w rekrutacji wpisz osiągnięcie w systemie IRK,
- dołącz dokumenty wymagane przez uczelnię,
- sprawdź, czy uczelnia uznaje tytuł laureata, finalisty czy tylko określony etap.
Co zrobić po uzyskaniu tytułu?
Olimpiada przedmiotowa może dać Ci więcej niż wpis w CV. W odpowiedniej sytuacji oznacza 100% z przypisanego przedmiotu na maturze i konkretny przywilej w rekrutacji na studia.
Najpierw wybierz olimpiadę zgodną z planowanym kierunkiem. Potem sprawdź trzy rzeczy: czy znajduje się w wykazie uprawniającym do zwolnienia z matury, do jakiego przedmiotu jest przypisana i jakie zasady stosują uczelnie, które bierzesz pod uwagę. Przygotowanie zacznij od podstaw maturalnych, a następnie wyjdź poza nie. Kurs maturalny może uporządkować teorię i pomóc w regularnej pracy, ale zadania olimpijskie, literatura i regulamin organizatora są niezbędnym kolejnym etapem. Olimpiada nie jest obietnicą łatwej ścieżki. Jest za to sensowną alternatywą dla osoby, która chce uczyć się głębiej, sprawdzić się w rywalizacji i zyskać realną przewagę przed maturą oraz rekrutacją.Czy udział w olimpiadzie zwalnia z całej matury?
Nie. Zwolnienie dotyczy przedmiotu przypisanego do olimpiady. Pozostałe obowiązkowe egzaminy maturalne nadal trzeba napisać i zdać zgodnie z zasadami dla danego rocznika.
Czy każdy konkurs nazwany olimpiadą daje 100% z matury?
Nie. Liczy się oficjalny wykaz ministra i przypisanie olimpiady do konkretnego przedmiotu. Nazwa konkursu sama w sobie nie wystarcza.
Czy finalista zawsze dostaje się na studia bez rekrutacji?
Nie. Przywileje rekrutacyjne ustala uczelnia. Jedna szkoła może przyznać maksymalny wynik, inna zwolnić z postępowania, a jeszcze inna uwzględniać wyłącznie wybrane olimpiady albo różnicować laureatów i finalistów.
Czy można przygotować się do olimpiady w klasie maturalnej?
Można, ale jest to trudniejsze. Pierwszy etap wielu olimpiad odbywa się już jesienią, więc w klasie maturalnej trzeba mieć opanowane podstawy przed rozpoczęciem roku. Bezpieczniej zacząć rok wcześniej.
Czy kurs przygotowujący do matury wystarczy do olimpiady?
Nie powinien być jedynym źródłem. Może uporządkować fundamenty i pomóc w systematycznej nauce, ale olimpiada wymaga dodatkowych materiałów, zadań z poprzednich lat i wiedzy wykraczającej poza maturę.
Czy warto startować, jeśli nie liczę na tytuł laureata?
Tak. Sam udział może pomóc sprawdzić poziom, oswoić się z trudniejszymi zadaniami i lepiej przygotować do matury. Jeśli nie przejdziesz do kolejnego etapu, wypracowane umiejętności nadal zostają.
